Het begin van de reis

Palmyra

De mensen ter plaatse noemen het Tadmor.
Er wonen intussen weer een 40.000 mensen.

De archeologische stad is ongeveer 50 hectaren. Wat je nu ziet dateert meestal uit de 2e eeuw van de gewone jaartelling.

De stad zelf wordt al 2000 vóór de gangbare jaartelling beschreven. Assyriërs, Babyloniërs en Perzen gaan de Grieken en de Romeinen voor. Die karavaan van volkeren komt altijd voorbij wanneer je langs handelswegen ligt.
Palmyra ligt tussen de Middellandse zee/Arabië en Mesopotamië, of langs de Zijderoute, uit Europa naar China en Indië.

De archeologische stad dateert vooral uit de Romeinse periode, 1ste en 2e eeuw. Diocletianus - die naam komt verderop terug - maakt van Palmyra een grensstad. In 634 komt Khaled ibn al-Walid. De stad verdwijnt in de geschiedenis. De Bel-tempel wordt een versterkte burcht met een klein dorp erin. Op een van de heuvels aan de andere kant verrijst een Qasr.

Pas in 1678 wordt Palmyra (Palmenstad) weer ontdekt, vijf dagreizen van Aleppo. In 1751 gaat een expeditie naar die stad. Rond 1920 begint Duits wetenschappelijk onderzoek, gevolgd door de Fransen (1929). Na de 2e wereldoorlog komt het onderzoek pas echt op gang.

 

De naam Palmyra klinkt vertrouwd. Waarom weet ik niet. Het enige dat ik daarover in mijn geheugen hangt weet ik terug te vinden in John Fowles, Daniel Martin. Palmyra is daar het einde van een zoektocht, uiteindelijk via Egypte en Libanon, die alles duidelijk maakt. De afstand tot de ander is eindeloos. Ik heb het boek meegenomen. Destijds heb ik het ademloos gelezen, maar hoe vaak ik het ook probeerde, het lukte niet meer om me er toe te zetten. Nu weer, maar het moet. Het boek is pathetisch. Zo kort geleden geschreven, zo uitgelezen al. Hoe bestaat het! De auteur heeft naam gemaakt met The French Lieutenant's Woman, indertijd (1981) verfilmd met in de hoofdrollen Meril Streep en Jeremy Irons. Het boek is verschenen in 1978. Zo jong nog, zo voor mijn gevoel achterhaald door de tijd. Hoe bestaat het?
Het motto is suggestief.
The crisis consists precisely in the fact that the old is dying an the new cannot be born; in this interregnum a great variety of morbid symptoms appears. (Antonioa Gramsci, Prison Nootbooks.)

In mijn herinnering is Palmyra iets van een en al licht, een droomstad, een eindeloos decor. Voor wat er van over is gezien door de ogen van een voorbijkomend toerist klopt dat. Het ziet er uit als een plaatje.

Van Damascus naar Palmyra gaan wij met een bus. De bus is zeer bij de tijd en presteert, maar het is een reis van een dag.

Google Earth laat het plaatje om te beginnen zien.

Links beneden, bij de windroos, is Damascus.
Links boven is Homs.
Die twee steden worden verbondendoor een kromme met een zijstraat naar rechts. Daar eindigt de weg in het niets.
Het puntje is Palmyra
.
Wij maken de reis niet op de aangegeven weg: er is vlak boven Damascus een weg naar Palmyra.

Op het plaatje hier beneden zie je eigenlijk alles. Alle blauwe stipjes geven plaatjes wanneer je ze in Google Earth aanklikt. Daar is dus een en ander te fotograferen.

Wat zien we?

De vlekken, onderaan midden en rechts, de hoek om naar boven, zijn bomen en riet. Het laat de oorsprong en mogelijkheid van Palmyra zien. Daar was een oase. Water doet wonderen. Het maakt leven, zelfs steden mogelijk.

Dat min of meer groen omgeeft een vierkantje. Het is de tempel van Bel.Links daarvan, de lijn met de krul, is de hoofdweg. Hij leidt naar het tegenwoordige Palmyra dat vol vertrouwen op de toeristen wacht. De blauwe vlekjes daar schuin boven laten vaag een diagonaal lopende lijn zien, de grote collonade, zeg de Hoofdstraat.

 


 


Een eerste beeld, in het voorbijgaan.
Rechts, waar de zuilen wat drukker worden, begint de Hoofdstraat.
Links een zijstraat, óp die Hoofdstraat.
Hij loopt zo'n beetje uit op een groep van drie die verderop terugkomt.
D e rechterkant komt hierbeneden terug.

De auto's staan op de weg naar het huidige stadje, achter de bomen.

 

 

 

ook van veraf gezien: de andere kant
de tempel van Bel

de Tempel van Bel - gezien vanaf de ingang van de Collonade, de Hoofdstraat
we verdwijnen in de muur door het gebouwtje in ht midden waarvan je de ingang ziet links van de bus

de muur zie je links tussen de zuilen. Het gat vooraan markeert de oude offerplaats
verderop links, buiten beeld, is de aanvoerroute goed te zien
er was water voor de reiniging

tussen de zuilen, hoog op de heuvel, zie je het Qasr
de hoge antenne links verraadt politieke bedrijvigheid (een militair vliegveld en een gevangenis)
aan de mensen links in het midden kun je iets zien van het formaat
over de muur zie je wat zuilen die nu kleiner lijken: de Collonade begint hier

tussen de Tempel van Bel en de heuvels ligt archeologisch Palmyra

de ingang naar het heiligdom in de tempel

het begin van de Colonade, de Hoofdstraat

een monumentale poort

onder de boog naar rechts gekeken

een paar meter de Collonade ingelopen
nog even terugkijken naar de Tempel van Bel

de plaats waar de zijstraat op de Colonade uitkomt
de groep van drie blijkt een groep van vier te zijn, meer precies vier keer vier

onze voortreffelijke gids: Mohammed Ali
zie je het Qasr?
we kijken naar die vier keer vier, een reconstructie
een zuil is origineel - uit Assoean (Egypte?)
te midden van de vier colommen stond op een verhoging een beeld

vanuit de agora, links van de Collonade, terug naar de hoofdweg
op de tweede google-kaart kun je zien dat de hoofdweg loopt van links (oost) naar rechts (west)
van zonsopgang naar zonsondergang
zoals in Karnak/Luxor ook de koningsgraven in het westen liggen
zonsondergang, avondland

links achteraan zie je wat bouwwerk, het kamp van Diocletianus met daar in de buurt ook de tempel op de begraafplaats

Het zwarte vierkant links van de zuil in het midden is een graftoren. Je ziet er meer.
Wanneer we weggaan zullen we een gereconstrueerde graftoren bezoeken.

Aan het einde van de Collonade komen andere bouwwerken te voorschijn.
Daar was het kamp van Diocletianus en onder anderenook een tempel die dienst deed voor begrafenissen.
Ten westen hiervan zijn de graftorens. Let op de belichting van de zijmuur.
Even verder krijg je wat meteriaal vanaf de heuvel, het Qasr.

 

Vanuit het westen kijk je naar het oosten.
Links boven de Tempel van Bel (Baal?).
Daar tegenover de Boog die toegang geeft tot de Collonade.
Iets van het midden links zie je het Tetrapylon (vier keer vier zuilen).
Daarachter de ring van het Theater.
Naar rechts buigt de zijweg.
De Collenade loopt door naar rechts beneden.
De volgende prent vertekt vanaf het Theater.
De lijn volgend zie je de eerste resten van de graftorens.

 

 

© Ruud Abeln

 

 

Zo wordt het avond en ochtend.
Alvorens te vertrekken naar Homs en Aleppo eersty nog naar de graftorens.
Ze zijn maar beperkte tijd te bezichtigen.
Je ziet een en ander in het licht van de volgende dag.

© Ruud Abeln

 

Zo heeft deze toren de eeuwen doorstaan.
Bij anderen zijn er minder stenen op de andere gebleven.
Voor de bezoekers is er een gereconstrueerd.
Aan de mensen zie je de grootte.

© Ruud Abeln
Binnenzijde van de graftoren.
Aan de zijkant van de nissen de steunen voor ruimten waar de doden konden worden ingeschoven.
Beneden en de eerste verdieping zijn nog decoratief.
De ruimten daarboven waren kaal en werden verehuurd.

 

© Ruud Abeln

© Ruud Abeln

Zo ziet het uit wanneer decoratieve graven in de grond zijn gerestaureerd.

© Ruud Abeln

Zo wanneer ze gevonden worden en voor het eerst uitgegraven.

 

Daarna begint de reis naar Aleppo.
Dat wordt weer werk voor een dag, met een grotere pauze in Homs

 

van Palmyra naar Aleppo

zand, steen en wat begroeiing

en soms kamelen

dat is voor ons wel enkele plaatjes waard, bijvoorbeeld voor de kleinkinderen

 

 

 

 

 

Zoals Wim Kan - toen nog bijna ondeugend - zong: kamelen op 't behang

Dank zij de techniek is er ook Boccherini (cellosonates, kwart- en kwintetten) of Bach.
Naast Ton Koopman nu ook Masaaki Suzuki ontdekt!

Dan zijn er niet zo ver van Hama
de bijenkorfhuisjes, bijvoorbeeld in Sarouj.
Praktische huizen, dat wel: klei isoleert tegen de regelmatige hitte die "normaal"is
en in de winter tegen de bitse kou.

 

 

 

 

tegen de tijd dat er gegeten wil worden:
een stad: Hama.

(zoals de grote stations in Nederland:
het ligt allemaal op reisafstand van elkaar)

en weer is er water.

In Hama is de Orontes de drager van alle groen.
Het water van
de Orontes wordt hier door middel van Noria's, grote, water scheppende wielen
op een hoger plan gebracht.

 

 

 

 

 

 

tegen de avond komen we in Aleppo aan